Początki i końce – lista czasowników

Dziś zajmiemy się rozpoczynaniem i kończeniem. Ta lista czasowników pomoże Wam lepiej budować zdania. To, co? Zaczynamy!

Lista czasowników do zaczynania właśnie.

att starta

W słowniku przeczytamy, że att starta to få att sätta igång och börja röra sig, czyli wystartować i wprowadzić w ruch, odpalić. Można na przykład odpalić silnik – att starta motorn. – lub samochód.

Bilen gick inte att starta.
Samochodu nie dało się odpalić (wystartować).

Jon startade motorn med hjälp av start­kablar.
Jon odpalił silnik za pomocą kabli rozruchowych.

Ale czasownik att starta działa podobnie, jak w języku polskim – na przykład wystartować w wyścigu.

Tävlingen startade klockan 13:00.
Zawody rozpoczęły się o godzinie 13:00.

Lisa startade snabbast av alla.
Lisa wystartowała najszybciej ze wszystkich.

Lista czasowników na start i zakończenie

att sätta igång, starta igång, komma igång

To bardzo ogólne określenie, któremu odpowiada: zacząć, rozpocząć, wystartować, wdrożyć. Nadać bieg, pozwolić wystartować jakimś sprawom, projektom, akcji.

Dags att sätta igång projetket!
Czas rozpocząć projekt!

Det finns olika metoder för att starta igång en förlossning, t.ex. läkemedel som skyndar på mognaden av livmodertappen.
Są różne dostępne metody na to, aby rozpocząć poród, na przykład leki przyspieszające dojrzewanie szyjki macicy.

att börja

Co nam mówi słownik o tym czasowniku?

över­gå till att ut­föra eller ut­sättas för handling, verksamhet, ibland med ton­vikt på det allra första steget, ibland på ett tidigt skede.

Czyli przystąpić do wykonywania czegoś lub poddawać się jakiejś akcji czy działaniu, czasem z naciskiem na ten pierwszy krok, czasem na wczesnym etapie tej czynności.

Att börja träna kräver motivation.
Rozpoczęcie treningów wymaga motywacji.

Jag blev rädd och började springa.
Przestraszyłam się i zaczęłam biec.

Nu börjas det igen! (z irytacją)
Znowu się zaczyna!

Matchen börjar klockan sex.
Mecz zaczyna się o szóstej.

att inleda

Co nam mówi słownik języka szwedzkiego? Że inleda oznacza: genom­föra den första delen av någon verksamhet eller dylikt, czyli zainicjować coś, przeprowadzić pierwszą część jakiegoś działania, może to być zarówno konwersacja, jak i współpraca, ale również śniadanie na dobry początek dnia.

Dagen in­leddes med en lätt frukost.
Dzień rozpoczął się od lekkiego śniadania.

Boken inleds med ett kapitel om Stockholms historia.
Książka rozpoczyna się rozdziałem o historii Sztokholmu.

att öppna

Ten czasownik służy nam między innymi do obsługi okna – öppna, czyli otwierać. Ale nie tylko drzwi i okna otwieramy. Otworzyć można wystawę (att öppna en ut­ställning), dzięki czemu dajemy jej początek, działanie. Może to być też sklep czy butik, do którego po otwarciu mogą przyjść klienci.

De brukar öppna butiken klockan 10.
Oni zwykle otwierają butik o godzinie 10.

Można dzięki temu czasownikowi nadać również wagi formalnej, mówiąc o otwarciu negocjacji, współpracy, możliwości.

Den här händelsen öppnade vägen till en ny fram­tid.
To wydarzenie otworzyło drogę do zupełnie nowej przyszłości.

Lista czasowników służących do zamykania czy też kończenia

att sluta

Słownik mówi nam, że att sluta oznacza: komma till ett slut (dobiec końca).

Ordet “myra” slutar på vokal.
Słowo “mrówka” kończy się na samogłoskę.

Sluta med dina krumbukter!
Przestań z tymi swoimi wymówkami!

Wiecie, że istnieje dużo szwedzkich słówek, które śmieszą Amerykanów? Na przykład koniec, czyli slut.

att upphöra

Tu znaczenie słownikowe mamy podobnie jak wyżej: komma till ett slut, ale słowo upphöra jest nieco bardziej formalne. Z definicji słownikowej można wyczytać: inte längre vara, inte längre existera.

Mäns våld mot kvinnor ska upphöra!
Przemoc mężczyzn wobec kobiet musi się skończyć!

Ryssland måste omedelbart upphöra med alla militära operationer och ovillkorligen dra tillbaka alla stridskrafter från Ukraina, sa Magdalena Andersson.
Rosja musi natychmiast przerwać wszelkie operacje wojskowe i bezwarunkowo wycofać wszystkie siły bojowe z Ukrainy – powiedziała Magdalena Andersson.

att avbryta

Ten czasownik w słowniku szwedzkim ma taką oto definicję: hastigt få att upp­höra till­fälligt. Att avbryta oznacza po prostu przerwać coś, czynność czy działania. Można, na przykład, przerwać połączenie telefoniczne – av­bryta ett sam­tal. Więcej przykładów:

Av­bryt mig inte hela tiden!
Nie przerywaj mi ciągle!

Polisen i västra Götaland har avbrutit protesten i Falköping. Fem personer har gripits.
Policja w västra Götaland przerwała protest w Falköping. Aresztowano pięć osób.

att stänga

Tego czasownika możemy użyć nie tylko do zamykania okna, drzwi, czy wyłączania telewizora, ale też w dużo szerszym kontekście – av­sluta sin verksamhet om affär, restaurang, fabrik (zamknąć/zakończyć działalność o sklepie, restauracji czy fabryce).

En mängd kackerlackor hittades inne på restaurangen i Jönköpings kommun. Nu har kommunens miljönämnd beslutat att omedelbart stänga restaurangen.
W restauracji w gminie Jönköping znaleziono karaluchy. Teraz gminna komisja ochrony środowiska zdecydowała o natychmiastowym zamknięciu restauracji.

att vara över

W ten sposób możemy powiedzieć, że coś minęło, skończyło się, przeszło. Pandemin är över! Pademia się skończyła!

Na koniec jeszcze krótka lista czasowników, pomocnych przy zakończeniach:

att löpa till ända – dobiec do końca
gå till ända – dojść do końca
ta slut – zakończyć się
försvinna – zniknąć
gå bort – odejść lub umierać

Znacie inne czasowniki, dzięki którym możemy coś zacząć lub zakończyć? Napiszcie w komentarzach!

Dodaj komentarz